Het ziekteverzuim in de sector zorg en welzijn blijft hoog. Uit een nieuwe longread van AZW blijkt dat het verzuim per branche niet alleen verschilt in omvang, maar ook in de soort klachten en werkgerelateerde oorzaken. Voor FBZ bevestigt dit dat investeren in een gezonde werkomgeving, lagere werkdruk en goede arbeidsvoorwaarden noodzakelijk is om zorgprofessionals duurzaam inzetbaar te houden.

De analyse is gebaseerd op cijfers over 2025 uit de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden van CBS en TNO. Daaruit blijkt dat het ziekteverzuim gemiddeld 7,5 procent is, aanzienlijk hoger dan het gemiddelde van alle economische sectoren in Nederland (5,4 procent). De VVT heeft met 9,2 procent het hoogste verzuimpercentage.

Ook het aandeel werknemers dat in de afgelopen twaalf maanden heeft verzuimd, loopt uiteen. In de ggz heeft 61 procent van de werknemers verzuimd; bij huisartsen en gezondheidscentra is dat aandeel met 44 procent het laagst. Griep, verkoudheid en andere virusinfecties zijn in alle branches de meest genoemde redenen voor het laatste verzuim. Daarnaast komen psychische klachten, overspannenheid en burn-out veel voor.

Verschillen

Bij werkgerelateerd verzuim speelt een te hoge werkdruk een belangrijke rol. Ook besmetting op het werk wordt vaak genoemd. Daarnaast zijn er duidelijke verschillen tussen branches. In de geestelijke gezondheidszorg, jeugdzorg en het sociaal werk wordt emotioneel te zwaar werk relatief vaak genoemd als oorzaak van verzuim. In de VVT noemen werknemers juist relatief vaak lichamelijk te zwaar werk als oorzaak van werkgerelateerd verzuim.

Vicieuze cirkel

Deze cijfers raken direct aan de dagelijkse praktijk van zorgprofessionals. In een krappe arbeidsmarkt leidt uitval van collega’s al snel tot extra werkdruk voor teams die toch al onder spanning staan. Daarmee ontstaat een risico op een vicieuze cirkel: personeelstekorten verhogen de druk, wat de kans op verzuim vergroot en vervolgens wordt de krapte nog verder voelbaar.

Daarom vindt FBZ dat investeren in een gezond en veilig werkklimaat van cruciaal belang is en dat zorgprofessionals meer invloed moeten hebben op de organisatie van hun werk. Professionele autonomie, zeggenschap over roosters, voldoende hersteltijd, veilige arbeidsomstandigheden en ruimte om grenzen aan te geven helpen om werkdruk beheersbaar te houden, uitval te voorkomen en zorgprofessionals duurzaam inzetbaar te houden.