De manier waarop het werk in de zorg is georganiseerd, verandert. Een nieuwe analyse van AZW laat zien dat de functiemix in veel branches verschuift. Volgens FBZ onderstreept het dat arbeidsmarktbeleid niet alleen over aantallen medewerkers moet gaan, maar ook over de organisatie van het werk. “Het is belangrijk dat zorgprofessionals actief worden betrokken bij de keuzes die daaruit voortvloeien.”

De arbeidsmarkt in de sector zorg en welzijn staat onder druk door personeelstekorten, een groeiende zorgvraag en een hoge werkdruk. Zorginstellingen zoeken daarom naar andere manieren om het werk te organiseren. De analyse van het Arbeidsmarktplatform Zorg en Welzijn (AZW), gebaseerd op PFZW-data, laat zien dat dit niet alleen gevolgen heeft voor het aantal medewerkers, maar ook voor de verhouding tussen verschillende functies binnen organisaties.

Verschuivingen in functiemix

Uit de analyse blijkt dat de functiemix tussen het eerste kwartaal van 2019 en het eerste kwartaal van 2026 in alle onderzochte branches is veranderd. De grootste verschuivingen zijn zichtbaar in de VVT, huisartsenzorg en gezondheidscentra, maar ook in de jeugdzorg, gehandicaptenzorg, ggz, sociaal werk en algemene ziekenhuizen zijn veranderingen zichtbaar. Zo nam in de VVT het aantal afdelingsassistenten toe, terwijl het aandeel verzorgenden juist afnam. In de huisartsenzorg daalde het aandeel doktersassistenten het sterkst. In de ggz groeide het aandeel gedragsdeskundigen, terwijl het aandeel verpleegkundigen afnam.

Veranderingen raken aan autonomie en kwaliteit

Deze verschuivingen betekenen niet automatisch dat er minder mensen in een bepaalde functie werken. Wanneer de totale werkgelegenheid groeit, kan een functiegroep in absolute aantallen toenemen en tegelijkertijd een kleiner aandeel vormen binnen de totale functiemix. De analyse laat vooral zien dat de organisatie van het werk verandert.
Voor FBZ onderstreept dit dat arbeidsmarktbeleid niet alleen moet gaan over voldoende mensen, maar ook over de manier waarop het werk wordt ingericht. Zorgprofessionals moeten in onze ogen nadrukkelijk kunnen meepraten en -beslissen over die keuzes. Veranderingen in taakherschikking, functiedifferentiatie, de inzet van ondersteunende functies en nieuwe manieren van werken raken aan professionele autonomie en kwaliteit van zorg. Zorgprofessionals weten als geen ander wat nodig is om goede, veilige en toekomstbestendige zorg te kunnen blijven leveren.

Interesse in de cijfers achter de analyse? Bekijk dan de data van AZW.